ترمیم دندان و پر کردن دندان
ترمیم دندان و پر کردن دندان چیست؟ راهنمای کامل مراحل، هزینه، درد و انواع مواد
ترمیم دندان یکی از رایجترین درمانهای دندانپزشکی برای بازسازی دندانی است که در اثر پوسیدگی، شکستگی، سایش یا آسیبهای دیگر بخشی از ساختار طبیعی خود را از دست داده است. در بسیاری از موارد، وقتی پوسیدگی باعث ایجاد حفره در دندان میشود، قسمت آسیبدیده برداشته شده و فضای ایجادشده با ماده ترمیمی مناسب بازسازی میشود.
انتخاب نوع ماده، روش انجام کار و میزان بازسازی به عواملی مانند اندازه پوسیدگی، محل دندان، مقدار ساختار باقیمانده، وضعیت لثه، نیروهای جویدن و شرایط دهان بیمار بستگی دارد. به همین دلیل همه دندانها با یک روش یکسان ترمیم نمیشوند.
در این راهنما درباره تفاوت ترمیم و پر کردن، مراحل درمان، انواع مواد، درد، هزینه، مراقبتهای بعد از درمان، ترمیم دندان شکسته، پوسیده و قدامی و همچنین سوالات مربوط به تهران، گیشا و شهرقدس صحبت میکنیم.
برای آشنایی با سایر خدمات میتوانید دندانپزشکی اسدی را مشاهده کنید.
ترمیم دندان چیست؟
ترمیم به مجموعه روشهایی گفته میشود که برای بازسازی قسمت آسیبدیده یک دندان انجام میشوند. این آسیب میتواند در اثر پوسیدگی، شکستگی، فرسایش، ساییدگی یا عوامل دیگر ایجاد شده باشد.
در یک ترمیم مستقیم، ماده مورد استفاده مستقیماً داخل قسمت آمادهشده دندان قرار میگیرد. کامپوزیت رزینی، آمالگام و برخی مواد دیگر از جمله مواد مورد استفاده در ترمیمهای مستقیم هستند. انجمن دندانپزشکی آمریکا نیز کامپوزیتهای رزینی، آمالگام و گلاسآینومرها را در گروه مواد مورد استفاده برای ترمیم مستقیم قرار میدهد.
در آسیبهای گستردهتر ممکن است یک پرکردگی ساده برای بازسازی کافی نباشد و دندان به روشهایی مانند روکش یا سایر ترمیمهای غیرمستقیم نیاز پیدا کند.
پر کردن دندان چیست؟
پر کردن معمولاً به روشی گفته میشود که طی آن بافت پوسیده برداشته شده و فضای ایجادشده با ماده ترمیمی مناسب پر میشود. هدف، بازگرداندن شکل و عملکرد دندان و جلوگیری از پیشرفت بیشتر آسیب است.
طبق اطلاعات مؤسسه ملی تحقیقات دندان و جمجمه آمریکا، زمانی که پوسیدگی به ایجاد حفره منجر شود، دندانپزشک میتواند با خارج کردن بافت پوسیده و قرار دادن ماده ترمیمی، دندان را بازسازی کند.
تفاوت ترمیم دندان و پر کردن دندان چیست؟
این دو اصطلاح در گفتوگوی روزمره اغلب به جای یکدیگر استفاده میشوند، اما «ترمیم» مفهوم گستردهتری دارد. پر کردن یکی از روشهای ترمیم است.
برای مثال، اگر یک دندان پوسیدگی کوچکی داشته باشد، ممکن است با برداشتن پوسیدگی و قرار دادن کامپوزیت یا ماده دیگری بازسازی شود. اما اگر بخش بزرگی از ساختار دندان شکسته یا تخریب شده باشد، ممکن است درمان پیچیدهتری لازم باشد.
چه زمانی دندان به ترمیم نیاز دارد؟
پوسیدگی شایعترین دلیل استفاده از ترمیمهای مستقیم است، اما تنها علت نیست. شکستگی، لبپریدگی، فرسایش سطح دندان و برخی آسیبهای ساختاری نیز ممکن است نیاز به بازسازی ایجاد کنند.
علائم زیر میتوانند نشاندهنده وجود مشکلی باشند که نیاز به بررسی دارد:
- حساسیت به شیرینی، سرما یا گرما
- درد هنگام جویدن
- گیر کردن مداوم غذا بین دندانها
- مشاهده سوراخ یا حفره روی دندان
- لبپریدگی یا شکستگی بخشی از دندان
- تغییر رنگ یا ایجاد لکههای مشکوک
- درد یا حساسیت در یک دندان خاص
البته پوسیدگی در مراحل اولیه ممکن است هیچ علامت مشخصی نداشته باشد و در معاینه معمولی یا تصویربرداری مشخص شود.
آیا هر پوسیدگی نیاز به پر کردن دارد؟
خیر. همه مراحل پوسیدگی الزاماً با پرکردگی درمان نمیشوند. اگر آسیب هنوز به ایجاد حفره نرسیده باشد، بسته به شرایط ممکن است بتوان روند پوسیدگی را متوقف یا کنترل کرد.
اما زمانی که ساختار دندان تخریب شده و حفره ایجاد شده باشد، معمولاً نیاز به بازسازی وجود دارد و دندانپزشک براساس مقدار آسیب، مناسبترین روش را انتخاب میکند.
مراحل ترمیم دندان چگونه است؟
۱. معاینه و تشخیص
ابتدا دندان از نظر پوسیدگی، شکستگی، حساسیت و وضعیت ساختار باقیمانده بررسی میشود. در صورت نیاز ممکن است تصویربرداری نیز انجام شود.
۲. انتخاب روش و ماده مناسب
براساس محل آسیب، اندازه آن، وضعیت دندان و شرایط بیمار، ماده و روش مناسب انتخاب میشود.
۳. بیحسی
اگر درمان به ناحیه حساس دندان یا بافتهای نزدیک آن برسد، ممکن است از بیحسی موضعی برای کاهش ناراحتی استفاده شود.
۴. برداشتن بافت پوسیده یا آسیبدیده
قسمت آسیبدیده با ابزار مناسب برداشته میشود تا بخش سالم دندان تا حد امکان حفظ شود.
۵. آمادهسازی محل ترمیم
قسمت آمادهشده برای قرار گرفتن ماده ترمیمی آماده میشود.
۶. قرار دادن ماده ترمیمی
ماده انتخابشده در محل قرار میگیرد و براساس نوع آن، مراحل شکلدهی و سفت شدن انجام میشود.
۷. شکلدهی و تنظیم ترمیم
دندانپزشک شکل ترمیم را به گونهای تنظیم میکند که عملکرد دندان و تماس آن با دندانهای مقابل تا حد امکان مناسب باشد.
۸. بررسی نهایی
در پایان، تماسهای دندانی، شکل ترمیم و وضعیت کلی آن بررسی میشود و در صورت نیاز اصلاحات لازم انجام میگیرد.
انواع مواد برای پر کردن دندان
مواد ترمیمی مختلفی وجود دارند و انتخاب آنها به شرایط بالینی بستگی دارد. هیچ مادهای برای تمام دندانها و تمام بیماران بهترین گزینه مطلق نیست.
ترمیم کامپوزیت
کامپوزیت یکی از مواد پرکاربرد برای بازسازی دندان است و میتوان رنگ آن را به رنگ طبیعی دندان نزدیک کرد. به همین دلیل در نواحی قابل مشاهده، گزینهای محبوب محسوب میشود.
کامپوزیتهای رزینی در سالهای اخیر از نظر دوام و قابلیت اطمینان پیشرفت کردهاند و در بسیاری از شرایط برای ترمیم مستقیم مورد استفاده قرار میگیرند.
آمالگام
آمالگام یکی از مواد قدیمی و شناختهشده در دندانپزشکی ترمیمی است که به دلیل دوام و مقاومت در برابر نیروهای جویدن در برخی شرایط، بهخصوص در دندانهای خلفی، استفاده شده است.
رنگ نقرهای آن با ظاهر طبیعی دندان هماهنگ نیست و موضوعات مربوط به جیوه و ملاحظات زیستمحیطی نیز باعث شده استفاده از جایگزینهای همرنگ دندان بیشتر مورد توجه قرار گیرد. انتخاب ماده مناسب باید براساس شرایط هر بیمار و نظر دندانپزشک انجام شود.
گلاسآینومر
گلاسآینومر یکی دیگر از مواد مورد استفاده در دندانپزشکی ترمیمی است که در برخی شرایط خاص کاربرد دارد. مقاومت آن در برابر نیروهای سنگین با بعضی مواد دیگر متفاوت است و بنابراین برای تمام موقعیتها انتخاب مناسبی نیست.
کامپوزیت بهتر است یا آمالگام؟
پاسخ این سؤال برای همه دندانها یکسان نیست. رنگ طبیعی، محل دندان، اندازه ترمیم، مقدار فشار جویدن، شرایط رطوبتی محل و ملاحظات مربوط به هزینه و دوام میتوانند در انتخاب ماده نقش داشته باشند.
کامپوزیت از نظر ظاهر به رنگ طبیعی دندان نزدیک است، در حالی که آمالگام ظاهر فلزی دارد و در برخی شرایط میتواند از نظر دوام و مقاومت گزینه مناسبی باشد. انجمن دندانپزشکی آمریکا نیز انتخاب ماده را وابسته به عواملی مانند محل و اندازه آسیب، زیبایی، دوام و شرایط بیمار میداند.
ترمیم دندان جلو چگونه انجام میشود؟
در دندانهای جلو، ظاهر ترمیم اهمیت زیادی دارد. به همین دلیل در بسیاری از موارد از مواد همرنگ دندان مانند کامپوزیت استفاده میشود.
نوع ماده، رنگ، شکل و روش لایهگذاری باید براساس شرایط دندان و میزان آسیب انتخاب شود تا نتیجه نهایی با ظاهر طبیعی دندان هماهنگ باشد.
ترمیم دندان آسیاب چگونه است؟
دندانهای آسیاب فشار زیادی هنگام جویدن تحمل میکنند. به همین دلیل اندازه پوسیدگی، مقدار ساختار باقیمانده و نوع ماده ترمیمی در این دندانها اهمیت بیشتری پیدا میکند.
اگر تخریب بسیار گسترده باشد، ممکن است یک ترمیم معمولی کافی نباشد و گزینههایی مانند روکش بررسی شوند.
ترمیم دندان شکسته
روش بازسازی دندان شکسته به محل و اندازه شکستگی بستگی دارد. در شکستگیهای کوچک ممکن است ترمیم مستقیم کافی باشد، اما شکستگیهای بزرگتر یا آسیبهای نزدیک به پالپ میتوانند به درمانهای پیچیدهتری نیاز داشته باشند.
اگر شکستگی با درد شدید، حساسیت طولانی یا خونریزی داخلی همراه باشد، بررسی سریع اهمیت بیشتری پیدا میکند.
ترمیم دندان پوسیده
زمانی که پوسیدگی به ایجاد حفره منجر شده باشد، بخش پوسیده باید برداشته و فضای ایجادشده با ماده مناسب بازسازی شود. اگر پوسیدگی بسیار عمیق باشد، ممکن است آسیب به پالپ رسیده باشد و صرفاً پر کردن برای حل مشکل کافی نباشد.
در چنین شرایطی دندانپزشک ابتدا وضعیت پالپ را ارزیابی میکند تا مشخص شود آیا دندان فقط به بازسازی تاج نیاز دارد یا درمان ریشه نیز باید بررسی شود.
آیا پر کردن دندان درد دارد؟
میزان ناراحتی به عمق پوسیدگی، محل دندان و حساسیت بیمار بستگی دارد. در صورت نیاز، بیحسی موضعی میتواند درد هنگام درمان را کنترل کند.
پس از اتمام کار نیز ممکن است برای مدت کوتاهی حساسیت به سرما، گرما یا فشار وجود داشته باشد. اگر حساسیت شدید باشد یا به جای کاهش پیدا کردن ادامه پیدا کند، بهتر است دندان بررسی شود.
چرا بعد از ترمیم دندان درد میگیرد؟
حساسیت خفیف پس از درمان در برخی بیماران ایجاد میشود و میتواند موقت باشد. عمق پوسیدگی و نزدیکی آن به پالپ نیز در میزان حساسیت نقش دارد.
اما درد شدید، درد خودبهخودی، تورم یا درد ماندگار هنگام جویدن ممکن است نشاندهنده مشکلی باشد که نیاز به بررسی بیشتر دارد.
چند روز بعد از پر کردن دندان حساسیت داریم؟
مدت حساسیت برای همه یکسان نیست. در موارد ساده، ناراحتی معمولاً موقت است؛ اما اگر علائم شدید شوند یا روند آنها بهبود پیدا نکند، بهتر است دندانپزشک علت را بررسی کند.
بعد از ترمیم دندان چه زمانی غذا بخوریم؟
اگر برای درمان بیحسی استفاده شده باشد، بهتر است تا زمان برطرف شدن اثر آن از جویدن با ناحیه درمانشده خودداری شود.
بعد از درمان، براساس نوع ماده و توصیه دندانپزشک ممکن است بتوان غذا خورد؛ اما بهتر است در ساعات ابتدایی از وارد کردن فشار زیاد به دندان ترمیمشده خودداری شود.
بعد از پر کردن دندان چه غذایی بخوریم؟
غذاهای معمولی در بسیاری از موارد قابل مصرف هستند، اما اگر دندان حساس باشد، انتخاب غذاهای نرمتر میتواند فشار هنگام جویدن را کمتر کند.
همچنین بهتر است تا مشخص شدن وضعیت ترمیم، از شکستن مواد بسیار سفت با همان دندان خودداری شود.
آیا ترمیم دندان نیاز به مراقبت دارد؟
بله. ترمیم جایگزین مراقبت از دندان نمیشود. تجمع پلاک و مصرف مکرر مواد قندی میتواند باعث ایجاد پوسیدگی جدید در همان دندان یا دندانهای دیگر شود.
مسواک زدن با خمیردندان فلورایددار، تمیز کردن بین دندانها و مراجعه منظم برای معاینه از اقدامات مهم برای کاهش خطر پوسیدگی هستند.
عمر پرکردگی دندان چقدر است؟
هیچ ترمیمی عمر نامحدود ندارد. طول عمر آن به نوع ماده، اندازه و محل بازسازی، فشارهای جویدن، بهداشت دهان و ایجاد پوسیدگی جدید بستگی دارد.
برخی ترمیمها میتوانند سالها عملکرد مناسبی داشته باشند، اما ممکن است در آینده نیاز به تعمیر یا تعویض پیدا کنند. NIDCR نیز تأکید میکند که ترمیمها و روکشها معمولاً برای تمام عمر ماندگار نیستند و ممکن است در آینده نیاز به جایگزینی داشته باشند.
چرا پرکردگی دندان میافتد؟
افتادن یا شکستگی ترمیم میتواند دلایل مختلفی داشته باشد؛ از جمله فشار زیاد، تخریب وسیع دندان، شکستگی ساختار باقیمانده، پوسیدگی مجدد یا مشکلات مربوط به خود ترمیم.
اگر یک پرکردگی افتاد، بهتر است دندان را معطل نگذارید و برای بررسی مراجعه کنید؛ زیرا باز ماندن قسمت آسیبدیده میتواند احتمال شکستگی یا آسیب بیشتر را افزایش دهد.
اگر پرکردگی دندان شکست چه کنیم؟
تا زمان مراجعه بهتر است با آن سمت دهان مواد بسیار سفت نجوید و دندان را تمیز نگه دارید. اگر درد شدید یا آسیب قابل توجه وجود دارد، مراجعه سریعتر اهمیت دارد.
آیا میتوان پرکردگی قدیمی را تعویض کرد؟
در صورت وجود پوسیدگی مجدد، شکستگی، نشتی یا مشکل در ترمیم، ممکن است دندانپزشک تعویض یا اصلاح آن را پیشنهاد کند.
اما صرفاً قدیمی بودن یک ترمیم به این معنی نیست که حتماً باید خارج شود. ترمیمی که وضعیت مناسبی دارد ممکن است نیاز به تعویض نداشته باشد و تصمیم باید پس از معاینه گرفته شود.
آیا ترمیم دندان باعث سفید شدن آن میشود؟
هدف اصلی ترمیم، بازسازی ساختار و عملکرد دندان است و نه سفید کردن آن. مواد همرنگ دندان میتوانند از نظر ظاهری با رنگ طبیعی دندان هماهنگ شوند، اما تغییر رنگ کلی دندان موضوعی متفاوت است.
آیا ترمیم برای دندان شیری هم انجام میشود؟
بله. دندانهای شیری نیز ممکن است به دلیل پوسیدگی نیاز به بازسازی داشته باشند. تصمیم درباره نوع درمان به سن کودک، اندازه پوسیدگی، وضعیت دندان و زمان مورد انتظار برای افتادن آن بستگی دارد.
آیا دندان عصبکشیشده را میتوان ترمیم کرد؟
بله، دندان پس از درمان ریشه معمولاً به بازسازی تاج نیاز دارد. نوع بازسازی به مقدار ساختار باقیمانده و وضعیت دندان بستگی دارد.
در برخی موارد یک ترمیم مستقیم کافی است و در مواردی که ساختار دندان به مقدار زیادی از بین رفته باشد، روکش یا روش دیگری ممکن است مطرح شود.
ترمیم دندان در تهران
اگر به دنبال ترمیم دندان در تهران هستید، بهتر است انتخاب مرکز درمانی را فقط براساس قیمت انجام ندهید. تشخیص دقیق، حفظ حداکثری ساختار سالم دندان، انتخاب ماده مناسب و بررسی تماس دندانها بعد از درمان اهمیت دارند.
ترمیم دندان در گیشا
برای افرادی که به دنبال ترمیم دندان در گیشا هستند، ابتدا باید میزان پوسیدگی یا آسیب مشخص شود. نوع درمان برای یک پوسیدگی کوچک با یک دندان شکسته یا بهشدت تخریبشده یکسان نیست.
دندانپزشکی اسدی خدمات ترمیمی دندان را ارائه میکند و روش مناسب براساس شرایط هر بیمار تعیین میشود.
ترمیم دندان در شهرقدس
اگر به دنبال ترمیم دندان در شهرقدس هستید، بررسی میزان پوسیدگی و مقدار ساختار سالم باقیمانده اهمیت زیادی دارد. بسته به شرایط، ممکن است کامپوزیت، آمالگام یا روشهای بازسازی دیگر پیشنهاد شود.
در دندانپزشکی اسدی شرایط دندان پیش از انتخاب روش درمان بررسی میشود.
چه زمانی باید برای پوسیدگی دندان مراجعه کنیم؟
برای درمان پوسیدگی نباید منتظر ایجاد درد شدید ماند. پوسیدگی اولیه ممکن است بدون علامت باشد و با پیشرفت آن احتمال ایجاد حفره، درد و حتی عفونت افزایش پیدا کند.
معاینههای منظم میتوانند به شناسایی مشکلات در مراحل ابتدایی کمک کنند.
چه زمانی پر کردن کافی نیست؟
اگر قسمت زیادی از تاج دندان تخریب شده باشد، ترمیم ساده ممکن است استحکام کافی ایجاد نکند. در چنین شرایطی دندانپزشک گزینههایی مانند روکش یا ترمیم غیرمستقیم را بررسی میکند.
اگر پوسیدگی به پالپ رسیده باشد نیز ممکن است درمان ریشه لازم شود و پس از آن بازسازی تاج انجام گیرد.
هزینه ترمیم و پر کردن دندان چقدر است؟
هزینه ترمیم دندان به یک عامل محدود نمیشود. نوع دندان، اندازه پوسیدگی، محل آسیب، ماده مورد استفاده، تعداد سطوح درگیر و نیاز به درمانهای تکمیلی میتوانند بر قیمت نهایی اثر بگذارند.
عوامل مؤثر بر قیمت ترمیم
- نوع و محل دندان
- میزان پوسیدگی
- تعداد سطوح آسیبدیده
- نوع ماده ترمیمی
- نیاز به بیحسی یا درمانهای جانبی
- نیاز به درمان ریشه
- نیاز به روکش یا ترمیم غیرمستقیم
بنابراین برای اعلام هزینه دقیق، بررسی دندان و مشخص شدن میزان آسیب ضروری است.
سوالات متداول ترمیم دندان
ترمیم دندان چیست؟
ترمیم روشی برای بازسازی قسمت آسیبدیده دندان در اثر پوسیدگی، شکستگی، سایش یا عوامل دیگر است.
پر کردن دندان چیست؟
در این روش، بافت پوسیده برداشته میشود و فضای ایجادشده با ماده ترمیمی مناسب بازسازی میشود.
آیا پر کردن دندان درد دارد؟
در صورت نیاز از بیحسی موضعی استفاده میشود. پس از درمان نیز ممکن است حساسیت موقتی ایجاد شود.
کامپوزیت بهتر است یا آمالگام؟
انتخاب ماده به محل و اندازه آسیب، فشارهای جویدن، شرایط دندان، ملاحظات ظاهری و نظر دندانپزشک بستگی دارد.
بعد از درمان چه زمانی غذا بخوریم؟
اگر بیحسی انجام شده باشد، بهتر است تا برطرف شدن کامل اثر آن از جویدن خودداری کنید.
چرا دندان بعد از پر کردن حساس است؟
عمق پوسیدگی، تحریک موقت بافت داخلی دندان و شرایط ترمیم میتوانند باعث حساسیت شوند. حساسیت شدید یا ماندگار باید بررسی شود.
پرکردگی چقدر عمر میکند؟
ماندگاری به ماده، اندازه و محل ترمیم، بهداشت دهان، فشارهای جویدن و ایجاد پوسیدگی جدید بستگی دارد و هیچ ترمیمی مادامالعمر نیست.
اگر پرکردگی افتاد چه کنیم؟
دندان را تمیز نگه دارید، با آن سمت مواد سفت نجوید و برای بررسی و بازسازی مجدد مراجعه کنید.
آیا دندان شکسته قابل ترمیم است؟
در بسیاری از موارد بله، اما روش بازسازی به اندازه و محل شکستگی و میزان ساختار سالم باقیمانده بستگی دارد.
آیا دندان شیری هم پر میشود؟
بله. در صورت نیاز، دندان شیری نیز میتواند با مواد مناسب بازسازی شود تا عملکرد آن تا زمان طبیعی افتادن حفظ شود.
آیا دندان عصبکشیشده نیاز به ترمیم دارد؟
بله، پس از درمان ریشه معمولاً باید تاج دندان با روش مناسب بازسازی شود. نوع ترمیم به شرایط دندان بستگی دارد.
هزینه ترمیم دندان چقدر است؟
هزینه به نوع دندان، میزان پوسیدگی، تعداد سطوح درگیر، ماده مورد استفاده و نیاز به درمانهای تکمیلی بستگی دارد.
آیا پرکردگی قدیمی باید حتماً تعویض شود؟
خیر. اگر ترمیم وضعیت مناسبی داشته باشد، صرفاً قدیمی بودن آن به معنی نیاز قطعی به تعویض نیست. تصمیم نهایی پس از بررسی دندان گرفته میشود.
جمعبندی
ترمیم دندان و پر کردن دندان از درمانهای رایج برای بازسازی دندانهای آسیبدیده یا پوسیده هستند. انتخاب ماده و روش مناسب به اندازه پوسیدگی، محل دندان و مقدار ساختار سالم باقیمانده بستگی دارد.
کامپوزیت به دلیل رنگ نزدیک به دندان گزینهای پرکاربرد برای بسیاری از ترمیمهاست، در حالی که مواد دیگری مانند آمالگام و گلاسآینومر نیز در شرایط خاص کاربرد دارند. هیچ مادهای برای تمام بیماران بهترین گزینه نیست و انتخاب باید براساس وضعیت دندان انجام شود.
هرچه پوسیدگی زودتر تشخیص داده شود، احتمال نیاز به درمانهای پیچیدهتر کمتر خواهد بود. بنابراین در صورت مشاهده درد، حساسیت، شکستگی یا تغییرات غیرعادی بهتر است معاینه دندانپزشکی را به تأخیر نیندازید.
برای بررسی وضعیت دندان و دریافت نوبت میتوانید از صفحه رزرو نوبت دندانپزشکی استفاده کنید.